TruyenDat.comTruyền Đạt
Hỏi đáp và tương tác

Hoạt động tương tác ngắn khi thuyết trình: 8 hoạt động dưới 5 phút, không cần máy

Tám hoạt động tương tác dưới năm phút chỉ cần giấy và bút, cách hướng dẫn cho rõ, cách thu lại ý sau hoạt động và kịch bản buổi đào tạo hai tiếng giờ chiều.

Young Vietnamese sales staff stand in small clusters exchanging blank sticky notes in a training room, a trainer watching from the side, eye-level candid shot, bright afternoon light

Một hoạt động tương tác ngắn có ích khi nó giúp người nghe dùng ngay điều vừa nghe, không chỉ để phòng bớt buồn ngủ. Hoạt động tốt nhất thường chỉ cần giấy, bút và người bên cạnh, kéo dài dưới năm phút, và luôn kết thúc bằng một phút bạn thu lại ý từ phòng.

Chị Ngọc là trưởng nhóm bán hàng, phụ trách buổi đào tạo kỹ năng chào hàng cho khoảng ba mươi nhân viên mới, từ hai giờ đến bốn giờ chiều, đúng khung giờ cả phòng díp mắt. Lần trước chị chiếu một trò chơi đố vui lấy từ mạng, cả phòng cười vui nhưng sau đó không ai nhớ trò chơi liên quan gì đến bài. Lần này chị chọn tám hoạt động dưới đây, mỗi hoạt động gắn với một ý của bài.

Khi nào nên chèn hoạt động, khi nào không

Hoạt động tương tác không phải lúc nào cũng cần. Một bài trình bày mười phút với ban giám đốc không cần trò chơi nào; chèn vào chỉ làm người nghe thấy mất thời gian. Hoạt động hợp với buổi đào tạo, hội thảo dài trên bốn mươi lăm phút, và những bài mà người nghe phải làm được một việc gì đó sau khi về, không chỉ biết thông tin.

Ba thời điểm đáng chèn hoạt động: ngay sau phần mở đầu, để người nghe chuyển từ việc riêng sang bài; sau một khối nội dung dày, để họ dùng ngay điều vừa nghe trước khi quên; và ở khung giờ người nghe mệt như đầu giờ chiều. Thời điểm không nên chèn là giữa một mạch lập luận đang lên, hoặc khi chỉ còn mười phút mà chưa nói tới thông điệp chính.

Câu hỏi kiểm tra đơn giản trước khi chọn hoạt động: sau hoạt động này, người nghe làm được hoặc nghĩ được điều gì mà trước đó chưa? Nếu không trả lời được, hoạt động đó chỉ để giải trí. Giải trí không có gì sai, nhưng trong buổi hai tiếng thì nên tiết kiệm cho việc chính. Trò đố vui lần trước của chị Ngọc thất bại đúng ở điểm này: vui, nhưng không ai mang được gì từ nó về bàn làm việc.

Tám hoạt động dưới năm phút chỉ cần giấy và bút

Bảng dưới đây liệt kê tám hoạt động chị Ngọc dùng, kèm cách làm và lúc hợp nhất. Thời gian tính cả phần hướng dẫn và phần thu lại ý.

Hoạt độngCách làmThời gianHợp với
Đứng theo lựa chọnĐọc một tình huống, hai lựa chọn; người nghe đứng về hai phía phòng theo lựa chọn của mình3 phútĐầu giờ chiều, cần người nghe đứng dậy
Một câu trên giấy nhớMỗi người viết một câu trả lời cho một câu hỏi, dán lên tường, bạn đọc nhanh vài tờ4 phútPhòng có người ngại nói
Kể cặp một phútQuay sang người bên cạnh, mỗi người kể một tình huống thật trong một phút3 phútSau khi giới thiệu một khái niệm mới
Đóng vai hai phútCặp đôi, một người làm khách, một người chào hàng, rồi đổi vai5 phútSau khi đưa câu mẫu
Chấm tròn ưu tiênMỗi người ba chấm bút, chấm vào các lựa chọn viết sẵn trên giấy khổ lớn4 phútKhi cần phòng chọn nội dung nói tiếp
Đoán rồi mở đáp ánHỏi một câu có đáp án bất ngờ, cả phòng ghi đoán ra giấy rồi mới nói đáp án2 phútTrước một ý quan trọng
Giơ ngón tay từ một đến nămMỗi người giơ số ngón tay thể hiện mức tự tin làm được việc vừa học1 phútKiểm tra nhanh trước khi chuyển phần
Vòng một từCuối buổi, mỗi người nói một từ về điều sẽ làm ngay ngày mai3 phútPhòng dưới ba mươi người, kết buổi

Hoạt động giơ ngón tay là hoạt động rẻ nhất mà hiệu quả nhất trong bảng. Chỉ mất một phút, nó cho bạn biết ngay phòng đang ở đâu. Khi chị Ngọc thấy nửa phòng giơ hai ngón ở phần xử lý lời từ chối, chị biết phải nói lại phần đó trước khi chuyển sang phần chốt đơn.

Hướng dẫn một hoạt động sao cho cả phòng làm đúng ngay lần đầu

Hoạt động hỏng thường không do hoạt động dở, mà do hướng dẫn không rõ: nửa phòng làm, nửa phòng hỏi lại nhau. Sáu bước dưới đây mất khoảng bốn mươi giây.

  1. Nói mục đích trong một câu. “Mình tập câu chào hàng vừa học, để mai gặp khách là nói được ngay.”
  2. Nói việc cần làm, từng động tác. “Quay sang người bên phải. Người lớn tuổi hơn làm khách trước.” Chỉ định rõ ai làm gì, đừng để cặp đôi tự bàn.
  3. Nói thời gian và tín hiệu dừng. “Hai phút mỗi lượt. Em vỗ tay hai cái là đổi vai.”
  4. Làm mẫu mười giây. Chị Ngọc mời một người lên, diễn hai câu đầu. Người nghe hiểu nhanh hơn mọi lời giải thích.
  5. Hỏi một câu kiểm tra. “Ai làm khách trước ạ?” Nếu phòng trả lời đúng, bắt đầu. Nếu lúng túng, nói lại bước hai.
  6. Bắt đầu, rồi đi quanh phòng. Không đứng yên trên bục. Đi qua các cặp, nghe, giúp cặp nào bị kẹt.

Mẹo nhỏ: nói hết hướng dẫn trước khi phát giấy hoặc cho người nghe di chuyển. Một khi tay đã cầm giấy hoặc người đã đứng lên, họ không còn nghe bạn nói nữa.

Thu lại ý sau hoạt động: phút quan trọng nhất

Hỏi điều họ nhận ra, không hỏi họ thấy vui không. “Khi làm khách, câu nào của người chào hàng làm anh chị muốn nghe tiếp?” Câu hỏi buộc người nghe gắn hoạt động với bài.

Lấy hai ba ý, không lấy hết. Phòng ba mươi người, nghe mỗi cặp một ý sẽ mất mười phút. Mời hai ba cặp, rồi hỏi “có cặp nào thấy khác hẳn không?” để bắt ý trái chiều.

Nối về câu mẫu trong bài. “Cặp chị Lan vừa nhận ra là hỏi nhu cầu trước khi giới thiệu sản phẩm, đúng là bước hai của khung mình học.” Người nghe thấy hoạt động là để học, không phải để giải lao.

Ghi lại ý hay lên giấy khổ lớn. Câu hay từ phòng được ghi lại có giá trị hơn câu mẫu của người đào tạo, vì nó là của đồng nghiệp. Chị Ngọc giữ tờ giấy này và gửi ảnh vào nhóm sau buổi.

Chuyển phần bằng một câu nối. “Vậy là mình đã chào được. Phần sau là khi khách nói không.” Câu nối đưa phòng trở lại bài mà không khựng.

Những lỗi làm hoạt động tương tác phản tác dụng

Các lỗi dưới đây hay gặp ở người lần đầu chèn hoạt động. Mỗi lỗi kèm cách sửa.

  • Ép người ngại vào chỗ bị nhìn. Bắt từng người đứng lên diễn trước phòng làm người nhút nhát sợ cả phần còn lại. Đóng vai theo cặp cùng lúc thì không ai bị nhìn.
  • Hoạt động không có thời gian dừng. Năm phút thành mười lăm, phòng ồn, phần sau bị cắt. Luôn nói thời gian trước và dừng đúng tín hiệu dù còn cặp chưa xong.
  • Không thu lại ý. Hoạt động xong chuyển ngay sang slide tiếp theo. Người nghe nhớ là đã vui, không nhớ đã học gì.
  • Hoạt động quá trẻ con với người nghe. Trò vỗ tay theo nhịp có thể hợp với lớp học sinh nhưng làm người đi làm lâu năm thấy bị coi thường. Chọn hoạt động gắn với công việc thật của họ.
  • Chèn quá nhiều. Tám hoạt động trong một buổi hai tiếng là quá dày. Buổi của chị Ngọc dùng bốn, xen giữa các khối nội dung.
  • Chấm điểm, xếp hạng cặp đôi trước phòng. Người nghe chuyển sang lo bị so sánh và thôi thử. Nhận xét chung về những gì phòng làm tốt và chỗ cần tập thêm.

Kịch bản hai tiếng buổi chiều với bốn hoạt động

Buổi đào tạo chào hàng của chị Ngọc, chia thành bốn khối nội dung xen bốn hoạt động. Thời gian trong ngoặc là phần hoạt động.

GiờNội dungHoạt động
14:00–14:10Mở đầu, mục tiêu buổiĐứng theo lựa chọn: gặp khách lạ, nên mở lời bằng giới thiệu sản phẩm hay bằng câu hỏi (3 phút)
14:10–14:40Khung chào hàng bốn bước, câu mẫuĐóng vai hai phút theo cặp, đổi vai (5 phút)
14:40–15:10Xử lý khi khách từ chốiGiơ ngón tay từ một đến năm, nói lại phần còn yếu (1 phút)
15:10–15:20Giải laoKhông có
15:20–15:50Chốt đơn và hẹn gặp lạiMột câu trên giấy nhớ: câu chốt mình sẽ dùng (4 phút)
15:50–16:00Hỏi đáp và kếtVòng một từ: việc sẽ làm ngay ngày mai (3 phút)

Tổng thời gian hoạt động là mười sáu phút trong hai tiếng, chưa tới một phần bảy buổi. Không cần nhiều hơn thế. Thứ làm phòng tỉnh táo không phải số lượng trò chơi, mà là việc cứ khoảng nửa tiếng người nghe lại được làm một điều gì đó bằng chính miệng và tay mình.

Bài tập tối nay: chọn và thử một hoạt động

Hai mươi phút với dàn ý buổi đào tạo hoặc hội thảo sắp tới của bạn. Mục tiêu là có một hoạt động duy nhất được chuẩn bị kỹ, thay vì nhiều hoạt động chọn vội.

  1. Tìm khối nội dung dày nhất trong dàn ý, chỗ người nghe dễ mệt nhất. Ghi lại một việc người nghe cần làm được sau khối đó.
  2. Từ bảng tám hoạt động, chọn một hoạt động giúp người nghe làm thử đúng việc đó. Nếu không hoạt động nào khớp, chọn giơ ngón tay để ít nhất biết phòng đang ở đâu.
  3. Viết lời hướng dẫn theo sáu bước, đọc to và bấm giờ. Quá một phút là còn dài, cắt bớt phần giải thích.
  4. Viết sẵn câu hỏi thu lại ý và câu nối về bài.
  5. Thử hoạt động với một hai người thân hoặc đồng nghiệp. Để ý chỗ họ hỏi lại, đó là chỗ hướng dẫn chưa rõ.
  6. Ghi đồ dùng cần chuẩn bị và số lượng, để vào túi từ tối nay.

Một hoạt động chạy trơn tru lần đầu sẽ cho bạn tự tin thêm hoạt động thứ hai ở buổi sau. Chị Ngọc bắt đầu chỉ với hoạt động đóng vai, sau ba buổi mới đủ bốn hoạt động như kịch bản ở trên.

Câu hỏi thường gặp

Hoạt động tương tác có hợp với buổi thuyết trình trước khách hàng không?

Với bài trình bày ngắn trước khách hàng, hoạt động kiểu trò chơi thường không hợp. Thay vào đó dùng câu hỏi giơ tay hoặc hỏi khách đang gặp vấn đề gì để dẫn vào giải pháp. Hoạt động dài hợp với buổi đào tạo và hội thảo hơn.

Phòng quá đông, trên một trăm người thì làm hoạt động gì?

Chọn hoạt động không cần di chuyển: giơ ngón tay, đoán rồi mở đáp án, kể cặp một phút với người bên cạnh. Tránh hoạt động phải thu giấy hay đi lại, vì riêng việc tổ chức đã mất quá nhiều thời gian trong phòng đông.

Người nghe không chịu tham gia hoạt động thì làm sao?

Đừng ép từng người. Cho phép họ quan sát, và chọn hoạt động làm theo cặp cùng lúc để không ai bị nhìn. Thường sau khi thấy cả phòng làm, người ngại sẽ tự tham gia ở hoạt động thứ hai.

Có cần chuẩn bị đồ dùng gì cho các hoạt động này không?

Chỉ cần giấy nhớ, bút, vài tờ giấy khổ lớn và băng dính. Chuẩn bị đủ cho số người cộng thêm một phần năm phòng khi thiếu, đặt sẵn trên bàn trước buổi để không mất thời gian phát.

Thuyết trình trực tuyến có dùng được các hoạt động này không?

Phần lớn dùng được nếu chuyển cách làm: giơ ngón tay trước máy quay, gõ một câu vào khung trò chuyện thay cho giấy nhớ, chia phòng nhỏ để kể cặp. Đứng theo lựa chọn và chấm tròn thì cần thay bằng bình chọn trong phần mềm họp.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138